آخرین ویرایش در مهر ۱۸, ۱۴۰۳ توسط مریم صباحی
## خستگی چشم: دشمن خستهکنندهای که در کمین شماست!
بعد از ساعتها زل زدن به صفحه لپتاپ یا غرق شدن در دنیای مجازی، ممکن است احساس خستگی شدید یا گیجی در چشمها را تجربه کنید. این احساسات ناراحتکننده و رایج، علائمی از فشار چشم هستند. به عبارتی، ترکیبی از علائمی مانند خشکی چشم، آبریزش، تاری دید موقت، قرمزی چشم، درد و سردرد که در اثر استفاده بیش از حد از چشم ایجاد میشوند.
اما فقط صفحه نمایشها مقصر نیستند! فعالیتهایی مانند خواندن، نوشتن یا حتی خیاطی هم میتوانند باعث خستگی چشم شوند. این علائم آزاردهنده هستند، اما خوشبختانه موقتی هستند و نگرانی برای آسیب طولانی مدت به سلامت چشمها وجود ندارد.
علتهای مختلفی برای خستگی چشم وجود دارد. یکی از مهمترین دلایل، کاهش پلک زدن در حین استفاده از صفحه نمایش یا مطالعه است. پلک زدن، چشمها را مرطوب و روان نگه میدارد و از خشکی چشم که باعث تاری دید و سوزش میشود، جلوگیری میکند.
خستگی عضله مژگانی، که به عدسی چشم کمک میکند تا تمرکز کند، نیز عامل مهم دیگری در فشار چشم است. انقباض مداوم این عضله، به طور طبیعی شکل عدسی چشم را تغییر میدهد. اما با بالا رفتن سن، عدسی سختتر شده و به راحتی خم نمیشود. این موضوع باعث میشود تا دید واضح از نزدیک دشوار شود. این مشکل به “پیرچشمی” معروف است و به همین دلیل است که افراد در سن 40 سالگی به بالا به احتمال زیاد به عینک مطالعه نیاز دارند.
استفاده از عینک با شماره اشتباه یا عدم استفاده از عینک در صورت نیاز هم فشار دائمی به چشمها وارد میکند.
برای کاهش فشار وارد شده به چشمها، متخصصان توصیههای زیر را ارائه میدهند:
**قانون ۲۰-۲۰-۲۰ را رعایت کنید:** هر ۲۰ دقیقه یک بار، به مدت ۲۰ ثانیه به چیزی در فاصله حداقل ۶ متری نگاه کنید. (برخی تحقیقات نشان میدهد که ۲۰ ثانیه کافی نیست و زمان بیشتری لازم است.)
**چشمهایتان را مرطوب نگه دارید:** در صورت احساس خشکی، از قطرههای اشک مصنوعی یکبار مصرف بدون مواد نگهدارنده استفاده کنید.
**به یاد داشته باشید که پلک بزنید:** به پلک زدن خود آگاه باشید تا از خشکی و احساس ناراحتی جلوگیری کنید. یادداشتی کنار رایانه یا کتاب خود قرار دهید تا فراموش نکنید که پلک بزنید.
**از کمپرس گرم استفاده کنید:** یک حوله تمیز را در آب گرم قرار داده و به آرامی به مدت ۱۰ دقیقه، یک یا دو بار در روز، روی پلکهایتان بگذارید. کمپرس گرم، غدد اشکی را تحریک میکند و از تبخیر سریع اشک جلوگیری میکند.
**مراقب باشید!** پلکها نازک و حساس هستند، بنابراین از فشار دادن کمپرس به چشمهایتان خودداری کنید.

**مریم صباحی**
دبیر گروه فرهنگ و هنر
مریم صباحی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد سینما و پژوهشگر حوزه هنرهای نمایشی با بیش از یازده سال تجربه حرفهای در پوشش رویدادهای فرهنگی و هنری ایران است. تمرکز اصلی وی بر نقد و تحلیل فیلمهای سینمای ایران، بررسی جشنوارههای داخلی و خارجی و گفتوگو با هنرمندان و فیلمسازان معاصر میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی سینما از دانشگاه سوره است. همچنین دورههای تخصصی نقد فیلم، روزنامهنگاری فرهنگی و مدیریت رسانههای هنری را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است. پایاننامه کارشناسی ارشد وی با موضوع «تحلیل بازنمایی هویت زنانه در سینمای پس از انقلاب» مورد تقدیر استادان قرار گرفته است.
**سوابق حرفهای**
صباحی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۹۲ با نقد فیلم برای نشریات تخصصی سینما آغاز کرد. با گسترش دامنه فعالیتهایش، به عنوان خبرنگار و منتقد با چندین روزنامه سراسری و پایگاه خبری معتبر همکاری داشته است. وی موفق به پوشش میدانی جشنوارههای مهمی همچون جشنواره فیلم فجر، جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران و چندین رویداد سینمایی بینالمللی شده است.
از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله خبری جوان آنلاین پیوسته و به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر در این رسانه فعالیت میکند. در این سمت، بر تولید محتوای فرهنگی و هنری مجله نظارت دارد و تیم نویسندگان این حوزه را راهبری میکند. نقدهای تحلیلی و مصاحبههای عمیق وی با فیلمسازان و هنرمندان، همواره از پرمخاطبترین مطالب مجله بوده است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی صباحی در نقد و تحلیل فیلمهای سینمای ایران و جهان، پوشش جشنوارههای داخلی و خارجی، گفتوگو با بازیگران، کارگردانان و سایر هنرمندان و تحلیل جریانهای فرهنگی و هنری معاصر است. وی همچنین در زمینه گزارشنویسی از پشت صحنه فیلمها، معرفی کتابهای تخصصی سینما و بررسی آثار جدید نمایش خانگی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد صباحی در نقد فیلم مبتنی بر شناخت عمیق تاریخ سینما، آگاهی از نظریههای مدرن فیلمشناسی، توجه به بافت اجتماعی و فرهنگی اثر و پرهیز از قضاوتهای شتابزده و سلیقهای است. وی در نقدهای خود بر تحلیل فرم و محتوا، بررسی کارگردانی، فیلمنامه، بازیها و لایههای معنایی اثر تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران و خانه سینماست و در چندین دوره از جشنواره فیلم فجر به عنوان داور بخش مطبوعات و منتقدان حضور داشته است.
**افتخارات و جوایز**
– دریافت تندیس بهترین نقد سینمایی از جشنواره مطبوعات (۱۴۰۱)
– لوح تقدیر از جشنواره فیلم فجر برای مجموعه نقدهای منتشر شده (۱۴۰۰)
– نامزد دریافت جایزه بهترین خبرنگار فرهنگی (۱۳۹۹)
– انتخاب به عنوان دبیر پوشش مطبوعاتی جشنواره فیلم فجر (دوره چهلم)
