آخرین ویرایش در آبان ۲۴, ۱۴۰۴ توسط مریم صباحی
ساوه – شب پایانی آیین سنتی و مذهبی سمنوپزان در خانه تاریخی مقدسزاده ساوه، با شکوهی بینظیر و فضایی آکنده از معنویت و همدلی برگزار شد. این مراسم دیرینه که به مناسبت ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) برپا شده بود، بار دیگر پیوند عمیق مردم منطقه با ارزشهای دینی و هویت تاریخی خود را به تصویر کشید، جایی که نوای عاشورایی و عطر دلانگیز سمنوی نذری، دلها را در حیاطی کهن به هم گره زد و صحنهای ماندگار از سوگواری و شیرینی نذر را آفرید.
احیای آیین سمنوپزان در دل تاریخ؛ شور معنوی در خانه مقدسزاده ساوه
خانه تاریخی مقدسزاده ساوه، با دیوارهای خشتی و معماری اصیل خود، این شبها میزبان یکی از پررونقترین آیینهای معنوی منطقه بود. در شبهای پایانی این مراسم، با تاریک شدن هوا، حیاط قدیمی خانه مملو از جمعیتی شد که برای عزاداری و شرکت در آیین سمنوپزان ساوه گرد هم آمده بودند. صدای پرشور زیارت عاشورا، نخستین موج معنوی را در فضا جاری ساخت و نفسهای گرمی که از عمق جان برمیآمد، ارادت به اهلبیت (ع) را بر هر گوشه از این بنای کهن نقش زد. پس از آن، عزاداری و نوحهخوانی با ریتم غمانگیز زنجیرزنی جوانان در هم آمیخت و مرثیهای زنده از رنج و ایستادگی را در دل تاریخ روایت کرد. قطرههای اشک و عرق، زیر نور کمفروغ چراغها میدرخشید و بوی خاک نمناک حیاط با بوی ایثار درهم میآمیخت. این مراسم، همزمان با ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا (س)، تجلیگاه ارادت عمیق مردم ساوه به بانوی دو عالم بود.
سمنو، نمادی از ایمان و همدلی در سمنوپزان ساوه
در کنار نوای سوگواری و ماتم، عطر دلنشین و پاک سمنو همچون آغوش مادری مهربان، فضای خانه را فرا گرفته بود. سمنو، این دسر سنتی و مقوی که از جوانه گندم تهیه میشود، در فرهنگ ایرانی و بهویژه در ایام مذهبی، نمادی از برکت، شگون و رویش است. پخت آن به صورت نذری، ریشهای عمیق در باورهای مذهبی مردم دارد و اغلب با آداب خاص و ذکر و دعا همراه است. در شب پایانی سمنوپزان ساوه، کاسههای گرم و پربرکت سمنوی نذری که با همت بانوان و جوانان محل طی سه شب پخته شده بود، میان حاضران توزیع گشت. این سمنو که با ۱۷۰ کیلوگرم گندم، ۵۰۰ کیلوگرم آرد و دو هزار لیتر آب طبخ شده بود، نه تنها یک خوراکی تبرکشده، بلکه پاداشی معنوی برای هر ضربه زنجیر و هر قطره اشک بود و پیوندی ناگسستنی میان شهادت و زندگی، میان زنجیر و سمنو، و میان دلهای مردم برقرار میکرد.
مشارکت مردمی؛ ستون فقرات آیین سمنوپزان در ساوه
برگزاری باشکوه آیین سمنوپزان در خانه مقدسزاده ساوه، بیش از هر چیز مدیون مشارکت و همت مردم است. مهدی ناصری، یکی از فعالان فرهنگی ساوه، در گفتگو با خبرنگار مهر بر اهمیت این مراسم در تقویت هویت ملی و مذهبی تأکید کرد: "دشمن تلاش میکند میان هویت ملی و مذهبی ما شکاف ایجاد کند؛ برگزاری چنین آیینهایی و آشنایی نوجوانان با شعارها و ارزشهای اهلبیت (ع)، نقش مهمی در تقویت همبستگی این دو بخش حیاتی از هویت ما دارد. رمز پیروزی ما همواره «یا فاطمه الزهرا (س)» بوده است." وی افزود که با وجود نقش مسئولان در فراهم آوردن زیرساختها، اصل برگزاری این مراسمها مردمپایه است.
زهرا موسوی، از بانوان قدیمی محله، نیز احساسات خود را چنین بیان کرد: "این مراسم برای ما فقط یک نذر نیست؛ بخشی از هویت محله و یادگار مادران و مادربزرگانمان است. سمنو، یادآور صبر حضرت زهرا (س) و برکت خانههای مردم است." سید امیر حسینی، جوان دهه هفتادی که برای نخستین بار در این مراسم شرکت کرده بود، از صمیمیت و معنویت فضا شگفتزده بود: "همکاری مردم، از جوان تا پیر، برای یک هدف مشترک، بسیار جالب و الهامبخش بود. این آیین، پیوند مردم با هم و با اهلبیت (ع) را نشان میدهد."
سمنوپزان ساوه؛ پلی میان گذشته و آینده، عامل نشاط اجتماعی
معاون خدمات شهری شهرداری ساوه، محسن مددی، سمنوپزان را فراتر از یک رسم دانست و آن را "جشنوارهای از همدلی، صمیمیت و نشاط اجتماعی" توصیف کرد. وی اظهار داشت: "حضور پرشور خانوادهها، هنرمندان و گروههای داوطلب، تصویری از عشق جمعی را به نمایش گذاشت که نشان میدهد سنتها هنوز هم میتوانند چراغ راه امروز باشند." شهرداری ساوه نیز با فراهمسازی امکانات رفاهی و نظافتی، فضایی امن و دلنشین برای این گردهمایی مهیا ساخت تا عطر سمنو با گرمای دلهای مردم درآمیزد و لحظاتی ناب از شادی و همبستگی اجتماعی خلق شود.
مددی با قدردانی از تمامی عوامل اجرایی، نیروهای خدمات شهری، داوطلبان و شهروندان، بر استمرار چنین آیینهایی به عنوان چراغی برای تقویت نشاط اجتماعی و نگهبانی از سنتهای ارزشمند این دیار تأکید کرد. این مراسم به همت محفل حسینیون، شهرداری و شورای شهر ساوه و با همراهی خیرین برگزار شد. امید است که سمنوپزان ساوه هر سال پرنورتر از پیش بدرخشد و دلها را به هم پیوند دهد و این سنت دیرینه به عنوان فرصتی برای همدلی، نشاط اجتماعی و پاسداشت میراث معنوی منطقه، با شکوه و شور بیشتری ادامه یابد.
مطالب مرتبط
- نمایشگاه کیش، دروازه نوین معرفی فرصتهای سرمایهگذاری بینظیر کهگیلویه و بویراحمد شد
- نشست تبیین خط محتوایی فاطمیه ۱۴۰۴ در مانه برگزار شد
- یادگار برادرم روایت ایثار از میدان جنگ تا کلاس درس
- نشست تبیین خط محتوایی فاطمیه ۱۴۰۴ در مانه برگزار شد
**مریم صباحی**
دبیر گروه فرهنگ و هنر
مریم صباحی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد سینما و پژوهشگر حوزه هنرهای نمایشی با بیش از یازده سال تجربه حرفهای در پوشش رویدادهای فرهنگی و هنری ایران است. تمرکز اصلی وی بر نقد و تحلیل فیلمهای سینمای ایران، بررسی جشنوارههای داخلی و خارجی و گفتوگو با هنرمندان و فیلمسازان معاصر میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی سینما از دانشگاه سوره است. همچنین دورههای تخصصی نقد فیلم، روزنامهنگاری فرهنگی و مدیریت رسانههای هنری را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است. پایاننامه کارشناسی ارشد وی با موضوع «تحلیل بازنمایی هویت زنانه در سینمای پس از انقلاب» مورد تقدیر استادان قرار گرفته است.
**سوابق حرفهای**
صباحی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۹۲ با نقد فیلم برای نشریات تخصصی سینما آغاز کرد. با گسترش دامنه فعالیتهایش، به عنوان خبرنگار و منتقد با چندین روزنامه سراسری و پایگاه خبری معتبر همکاری داشته است. وی موفق به پوشش میدانی جشنوارههای مهمی همچون جشنواره فیلم فجر، جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران و چندین رویداد سینمایی بینالمللی شده است.
از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله خبری جوان آنلاین پیوسته و به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر در این رسانه فعالیت میکند. در این سمت، بر تولید محتوای فرهنگی و هنری مجله نظارت دارد و تیم نویسندگان این حوزه را راهبری میکند. نقدهای تحلیلی و مصاحبههای عمیق وی با فیلمسازان و هنرمندان، همواره از پرمخاطبترین مطالب مجله بوده است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی صباحی در نقد و تحلیل فیلمهای سینمای ایران و جهان، پوشش جشنوارههای داخلی و خارجی، گفتوگو با بازیگران، کارگردانان و سایر هنرمندان و تحلیل جریانهای فرهنگی و هنری معاصر است. وی همچنین در زمینه گزارشنویسی از پشت صحنه فیلمها، معرفی کتابهای تخصصی سینما و بررسی آثار جدید نمایش خانگی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد صباحی در نقد فیلم مبتنی بر شناخت عمیق تاریخ سینما، آگاهی از نظریههای مدرن فیلمشناسی، توجه به بافت اجتماعی و فرهنگی اثر و پرهیز از قضاوتهای شتابزده و سلیقهای است. وی در نقدهای خود بر تحلیل فرم و محتوا، بررسی کارگردانی، فیلمنامه، بازیها و لایههای معنایی اثر تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران و خانه سینماست و در چندین دوره از جشنواره فیلم فجر به عنوان داور بخش مطبوعات و منتقدان حضور داشته است.
**افتخارات و جوایز**
– دریافت تندیس بهترین نقد سینمایی از جشنواره مطبوعات (۱۴۰۱)
– لوح تقدیر از جشنواره فیلم فجر برای مجموعه نقدهای منتشر شده (۱۴۰۰)
– نامزد دریافت جایزه بهترین خبرنگار فرهنگی (۱۳۹۹)
– انتخاب به عنوان دبیر پوشش مطبوعاتی جشنواره فیلم فجر (دوره چهلم)