آخرین ویرایش در خرداد ۵, ۱۴۰۴ توسط مریم صباحی
ایران تنها چهار سال فرصت دارد تا از سقوط به “چاله جمعیتی” جلوگیری کند. این هشدار را دکتر صابر جباری، رئیس مرکز جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس وزارت بهداشت، اعلام کرده و تأکید میکند که سیاستهای پیشین در محدود کردن سن باروری، یک اشتباه بوده است. این فرصت طلایی، برای حداکثر فرزندآوری پیش روی کشور قرار دارد و پس از آن، شرایط به مراتب دشوارتر خواهد شد.
مفهوم “پنجره جمعیتی” و اهمیت “امکان باروری”
دکتر جباری با تشریح مفهوم “پنجره جمعیتی” که در علم اقتصاد نیز کاربرد دارد، توضیح داد: “پنجره جمعیتی به تعداد نیروی کار مولد کشور در بازه سنی ۱۵ تا ۶۵ سال اشاره دارد. در کنار آن، ‘امکان باروری’ نیز از مفاهیم کلیدی مرتبط با پنجره باز جمعیتی است.”
وی تأکید کرد که بر اساس الگوهای باروری در ایران، عمده زنانی که در حال حاضر امکان باروری دارند، متولدان دهه ۶۰ و پیش از آن هستند. تعداد زنانی که پس از دهه ۷۰ شمسی وارد سن باروری میشوند، به شدت کاهش مییابد. این روند، زنگ خطری جدی برای آینده جمعیتی کشور محسوب میشود. از این رو، چهار سال پیش رو، “فرصت طلایی” برای حداکثر فرزندآوری است تا کشور دچار چاله جمعیتی نشود؛ پس از این بازه زمانی، محدودیتها و شرایط سختتر خواهد شد.
بازنگری در سیاستهای تنظیم خانواده: رفع محدودیتهای سنی باروری
دکتر جباری به اشتباهات گذشته در سیاستهای تنظیم خانواده اشاره کرد و گفت: “هنگامی که سیاستهای تنظیم خانواده اجرا شدند، محدودیتهای بیموردی در باروری ایجاد کردند؛ به گونهای که توصیه میشد افراد کمتر از ۱۸ سال و بالای ۳۵ سال باردار نشوند. ایجاد محدودیت در سن باروری یک اشتباه بود.“
وی افزود: “بر اساس منابع علمی معتبر جهانی، محدودیتی در سن باروری وجود ندارد. حتی برخی کشورها مانند ایالات متحده آمریکا، از زنانی که در ۵۰ سالگی باردار میشوند، حمایت میکنند.” این رویکرد جدید وزارت بهداشت نشاندهنده تغییر نگاهی است که به دنبال حمایت از مادران در هر سنی است.
بستههای حمایتی جامع برای بارداری ایمن
رئیس مرکز جوانی جمعیت وزارت بهداشت با بیان اینکه هیچ محدودیتی در سن بارداری وجود ندارد، اعلام کرد: “برای زنان باردار در هر سنی، بستههای مراقبتی و حمایتی جامعی در نظر گرفته شده و ارائه میشود. بیش از ۱۰۰ خدمت در دوران پیش و پس از بارداری به زنان ارائه میدهیم تا در ارتباط با دوران بارداری نگرانی نداشته باشند.”
این بستههای بهداشتی و درمانی بازنگری شدهاند تا زنان باردار در دوران بارداری با مشکل خاصی مواجه نشوند. هدف اصلی این است که در صورت بروز هرگونه چالش، آن مشکل برطرف شده و سلامت مادر و جنین به طور کامل تضمین شود. این تدابیر، اطمینان خاطر بیشتری را برای خانوادهها فراهم میکند تا با آسودگی خاطر نسبت به فرزندآوری اقدام کنند.
سامانه رضایتسنجی: صدای مادران در زایشگاهها
در راستای بهبود کیفیت خدمات، دکتر جباری از رونمایی سامانه رضایتسنجی زنان باردار در زایشگاهها خبر داد. وی گفت: “بازخوردهای زنان به صورت روزانه در این سامانه ثبت میشود. وزارت بهداشت، معرفی دقیق این سامانه و آشنایی کامل مردم با آن را در دستور کار خود قرار داده است تا نظرات یک میلیون زایمان سالانه کشور را در این سامانه جمعآوری کنیم.”
او توضیح داد که بازخوردهای دریافتی از زنان در تصمیمگیریها بسیار مؤثر است و به وزارت بهداشت کمک میکند تا نقاط قوت را تقویت و نقاط ضعف را برطرف کند. میزان مشارکت در این سامانه نظرسنجی، با افزایش آگاهی زنان از وجود آن، روز به روز در حال افزایش است. این سامانه، گامی مهم در جهت شفافیت و ارتقای خدمات بهداشتی و درمانی در حوزه بارداری و زایمان محسوب میشود و میتواند نقش کلیدی در سیاستگذاریهای آتی جمعیت ایفا کند.
**مریم صباحی**
دبیر گروه فرهنگ و هنر
مریم صباحی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد سینما و پژوهشگر حوزه هنرهای نمایشی با بیش از یازده سال تجربه حرفهای در پوشش رویدادهای فرهنگی و هنری ایران است. تمرکز اصلی وی بر نقد و تحلیل فیلمهای سینمای ایران، بررسی جشنوارههای داخلی و خارجی و گفتوگو با هنرمندان و فیلمسازان معاصر میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی سینما از دانشگاه سوره است. همچنین دورههای تخصصی نقد فیلم، روزنامهنگاری فرهنگی و مدیریت رسانههای هنری را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است. پایاننامه کارشناسی ارشد وی با موضوع «تحلیل بازنمایی هویت زنانه در سینمای پس از انقلاب» مورد تقدیر استادان قرار گرفته است.
**سوابق حرفهای**
صباحی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۹۲ با نقد فیلم برای نشریات تخصصی سینما آغاز کرد. با گسترش دامنه فعالیتهایش، به عنوان خبرنگار و منتقد با چندین روزنامه سراسری و پایگاه خبری معتبر همکاری داشته است. وی موفق به پوشش میدانی جشنوارههای مهمی همچون جشنواره فیلم فجر، جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران و چندین رویداد سینمایی بینالمللی شده است.
از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله خبری جوان آنلاین پیوسته و به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر در این رسانه فعالیت میکند. در این سمت، بر تولید محتوای فرهنگی و هنری مجله نظارت دارد و تیم نویسندگان این حوزه را راهبری میکند. نقدهای تحلیلی و مصاحبههای عمیق وی با فیلمسازان و هنرمندان، همواره از پرمخاطبترین مطالب مجله بوده است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی صباحی در نقد و تحلیل فیلمهای سینمای ایران و جهان، پوشش جشنوارههای داخلی و خارجی، گفتوگو با بازیگران، کارگردانان و سایر هنرمندان و تحلیل جریانهای فرهنگی و هنری معاصر است. وی همچنین در زمینه گزارشنویسی از پشت صحنه فیلمها، معرفی کتابهای تخصصی سینما و بررسی آثار جدید نمایش خانگی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد صباحی در نقد فیلم مبتنی بر شناخت عمیق تاریخ سینما، آگاهی از نظریههای مدرن فیلمشناسی، توجه به بافت اجتماعی و فرهنگی اثر و پرهیز از قضاوتهای شتابزده و سلیقهای است. وی در نقدهای خود بر تحلیل فرم و محتوا، بررسی کارگردانی، فیلمنامه، بازیها و لایههای معنایی اثر تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران و خانه سینماست و در چندین دوره از جشنواره فیلم فجر به عنوان داور بخش مطبوعات و منتقدان حضور داشته است.
**افتخارات و جوایز**
– دریافت تندیس بهترین نقد سینمایی از جشنواره مطبوعات (۱۴۰۱)
– لوح تقدیر از جشنواره فیلم فجر برای مجموعه نقدهای منتشر شده (۱۴۰۰)
– نامزد دریافت جایزه بهترین خبرنگار فرهنگی (۱۳۹۹)
– انتخاب به عنوان دبیر پوشش مطبوعاتی جشنواره فیلم فجر (دوره چهلم)